Serdar AYDOĞAN

    Dünya ticaretinin en rezerv paraları oranları bu ay itibari ile Abd doları’nın kan kaybı devam ederken Çin Yuan’ının ilerleyişi devam eder bu hafta içerisinde Yuan dünya ticaretinde japon yeni’ni geçerek 4. sıraya geldi. Dünya GDP sinin ikinci ülkesi olan Çin in parasının rezerv para olmasının kimseyi şaşırtmaması normal. yakın tarihe bir göz atalım. Ne idi ne oldu?

    Abd Doları 2000 yılında %71 den 2020 yılına %59 20 yılda gerilerken son üç yılda 2023 yılında %47 ye düştü. Son üç yılda bu gerileme normal mi?

    Peki Yuan 2000 yılında %1 altında iken 2020’de %2,3 bugün itibari %4,61 oldu. Dolar itibarını kaybederken kazanan sadece yuan olmadı. Euro 18’den 21’e bugün 23 e doğru ilerledi. En ciddi yükselme oranını İngiliz Pound’u ortaya çıkardı. 2,7-4,7-7,0 şeklinde ilerledi.  Abd Doları boşluğu euro , pound ve Yuan ile doldu. Japon yeni 1990’ların sonundan beri kan kaybetmeye devam ediyor. Son 20 yılın kaybedenleri dolar ve yen olurken kazananlar pound,euro ve yuan oldu. Özellikle rezerv para ile ilgili önümüzdeki yıllarda ciddi gelişmeler olacağından hiç şüphem yok. 1 ocak 2024 itibari ile Brics genişleyecek ve para birimi yeni bir yola girecek. işte bu halde Brics bu amacını yerine getirmek için yeni rezerv para gelişmeleri hız kazanacak.

    Euro gibi 11 ülke olarak yeni bir para birimi mi? Çin Yuan’ı ağırlıklı olmak üzere ülke paralarının karşılıklı kullanılması mı? Sadece Yuan mı?  yoksa elektronik bir para mı? Altın mı? Bitcoin mi? Bu sorunun cevabını yakın vakitte göreceğiz.

    Yazının başlığına dönelim Çin 1500 lü yıllarda en tepedeki olan ülke idi. 1600’lü yıllarda gücünü kalıcı olarak kaybetti. Önce hollanda 1800 lü yıllarda İngiltere 1900’lü yıllarda Abd sahne aldı. 2026 itibari ile Çin ve Abd Eşitleneceğini öngörürsek, Çin geri dönüyor mu? sorusu kolayca cevaplanır. Dünya ekonomisinin GDP olarak en güçlü ikinci ülkesinin rezerv para da 4. sırada olması ve %4,61 ile dünya ticaretinde kalması beklenemez.

   Peki bizim durumumuz nedir? Dünya ticaretinde bir dönem %1 üzerine çıksak da Türk Lirası dünya ticaretindeki ağırlığı %0,25 olarak görünüyor. Elbette bu oranlar arzu ettiğimiz bir sonuç olmasa da İlk 20 de gezinmemiz hiç de kötü değil. Daha iyi yerlere gelmek umudu ile şimdilik. Hoşçakalın.